Сот тармагындагы реформа, кыргыз-өзбек-казак мамилесиндеги газ маселеси тууралуу “Заман Кыргызстан” гезити жазды. Ал эми март ынкылабынан кийин Кыргызстандагы абал тууралуу анализ материалга “Акипресс” журналы орун берди.
Өлкө бийлиги тарабынан сот тармагын реформалоо, аларга эркиндик берүү тууралуу көп айтылды. Баш мыйзамга өзгөртүү киргизүү тууралуу талаш-тартыштарда да соттордун маселеси катуу каралды. Мына ушул маселе боюнча макала «Заман Кыргызстан» газетасынын жума 9-январда чыга турган санында орун алды. Анда макала автору Илим Жанузаков мынтип жазат:
Демаралда дем алган бардык мамлекеттик мекемелер, анын ичинде сот тармагы да ашкере коррупцияланып кеткени эч кимге деле сыр эмес. Учурунда Аскар Акаев деле соттордун 80 %ы коррупционер экендигин айткан. Анан кечээ жакында Өмүрбек Текебаев да соттор тууралуу кеп кылып атып, «аларды четинен кармап эле түрмөгө отургуза берсе болот» дегендей болду. Ошол соттор чоң саясий кызыкчылыктар жыттанган баш мыйзамды өзгөртүү маселесинде жөн гана кол жоолукка айлангандай.
Автордун жазышынча, бүгүнкү күндүн соттору деле жогору жактан соккон шамалга жараша ыргалып турат.
Ушул эле гезитте Бурул Бобуеванын макаласы жалпы дүйнөдөгү, анын ичинде Украина менен Орусия ортосунда, кыргыз-өзбек-казак мамлесиндеги газ маселесин талдоого алган.
Мындан сырткары Абдыкерим Муратовдун "Караңгыда күркүрөгөндөр" деген макаласы басылды. Анда автор өлкөдөгү жеңил өнөр жайынын абалына токтолот. Макалада жазылгандай, "миңдеген тигүүчү, ийрүүчү станокторун алып, миңдеген жумушчулар жертөлөөлөргө түшүп кетиптир. Аларды жашыруун жайларга айдаган биздин салык мыйзамыбыз, тескөөчү-текшерүүчү аппаратыбыздын ашкере кирише бергендиги, коррупциянын күчтүүлүгү жана коркунучтуулугу экен, деп жазат автор.
Ушу тапта "Кыргызстанда жасалган" деген этикеткалуу товарлар чет өлкөлөрдө эң жогорку суроо-талап менен өтөт. Бирок Кыргызстандын эң негизги экспорт товарлары болгон дал ошолор казынага анчалык акча түшүрбөйт. Себеби эмнеде?» деп келип, автор анын себептерин териштирет.
Март ыңкылабынан кийин өлкөдө кандай өзгөрүүлөр болду жана республика кандай жолдо бара жатат? Мына ушундай суроого анализ материал “Акипресс” журналынын кезектеги санында орун алды. Анда макала авторлору Таалайбек Койчуманов, Жоомарт Оторбаев жана Фредерик Старр учурда өлкөдө абал оор экенин белгилеп, ушундай абалга алып келген эски жана жаңы бийликтин башында тургандарына сын-пикирлерин айтышты.
Журналда жазылгандай, азыркы тапта жаңы бийлик элдин ишенимин кайтаруу максатында болгон иш аракеттерин жасап жатат. Бул жаатта ар кандай кадамдар жасалып жатат, мисалы, мамлекеттик кызматка кызматкерлерди тандап алуу, мамлекеттик структураларды кыскартуу, коррупцияга каршы күрөшүү жана башкалар. Бирок ошого крабастан мындай аракеттер фрагментардык мүнөзгө ээ.
Автор макаласын жыйынтыктап жатып, мындай деп жазат:
Өлкөдөгү саясат, экономика тармагындагы азыркы көйгөйлөр түздөн түз мамлекеттик башкаруунун эффективдүү болбогонунан болуп жатат. Саясий, экономикалык, социалдык реформаларды жүргүзүп жатып, өкмөт да, эл аралык донорлор да, өкмөттүн өзүн реформалоо тууралуу ойлонгон эмес,- деп жазат автор.
Демаралда дем алган бардык мамлекеттик мекемелер, анын ичинде сот тармагы да ашкере коррупцияланып кеткени эч кимге деле сыр эмес. Учурунда Аскар Акаев деле соттордун 80 %ы коррупционер экендигин айткан. Анан кечээ жакында Өмүрбек Текебаев да соттор тууралуу кеп кылып атып, «аларды четинен кармап эле түрмөгө отургуза берсе болот» дегендей болду. Ошол соттор чоң саясий кызыкчылыктар жыттанган баш мыйзамды өзгөртүү маселесинде жөн гана кол жоолукка айлангандай.
Автордун жазышынча, бүгүнкү күндүн соттору деле жогору жактан соккон шамалга жараша ыргалып турат.
Ушул эле гезитте Бурул Бобуеванын макаласы жалпы дүйнөдөгү, анын ичинде Украина менен Орусия ортосунда, кыргыз-өзбек-казак мамлесиндеги газ маселесин талдоого алган.
Мындан сырткары Абдыкерим Муратовдун "Караңгыда күркүрөгөндөр" деген макаласы басылды. Анда автор өлкөдөгү жеңил өнөр жайынын абалына токтолот. Макалада жазылгандай, "миңдеген тигүүчү, ийрүүчү станокторун алып, миңдеген жумушчулар жертөлөөлөргө түшүп кетиптир. Аларды жашыруун жайларга айдаган биздин салык мыйзамыбыз, тескөөчү-текшерүүчү аппаратыбыздын ашкере кирише бергендиги, коррупциянын күчтүүлүгү жана коркунучтуулугу экен, деп жазат автор.
Ушу тапта "Кыргызстанда жасалган" деген этикеткалуу товарлар чет өлкөлөрдө эң жогорку суроо-талап менен өтөт. Бирок Кыргызстандын эң негизги экспорт товарлары болгон дал ошолор казынага анчалык акча түшүрбөйт. Себеби эмнеде?» деп келип, автор анын себептерин териштирет.
Март ыңкылабынан кийин өлкөдө кандай өзгөрүүлөр болду жана республика кандай жолдо бара жатат? Мына ушундай суроого анализ материал “Акипресс” журналынын кезектеги санында орун алды. Анда макала авторлору Таалайбек Койчуманов, Жоомарт Оторбаев жана Фредерик Старр учурда өлкөдө абал оор экенин белгилеп, ушундай абалга алып келген эски жана жаңы бийликтин башында тургандарына сын-пикирлерин айтышты.
Журналда жазылгандай, азыркы тапта жаңы бийлик элдин ишенимин кайтаруу максатында болгон иш аракеттерин жасап жатат. Бул жаатта ар кандай кадамдар жасалып жатат, мисалы, мамлекеттик кызматка кызматкерлерди тандап алуу, мамлекеттик структураларды кыскартуу, коррупцияга каршы күрөшүү жана башкалар. Бирок ошого крабастан мындай аракеттер фрагментардык мүнөзгө ээ.
Автор макаласын жыйынтыктап жатып, мындай деп жазат:
Өлкөдөгү саясат, экономика тармагындагы азыркы көйгөйлөр түздөн түз мамлекеттик башкаруунун эффективдүү болбогонунан болуп жатат. Саясий, экономикалык, социалдык реформаларды жүргүзүп жатып, өкмөт да, эл аралык донорлор да, өкмөттүн өзүн реформалоо тууралуу ойлонгон эмес,- деп жазат автор.